ΟΡΑΤΟΡΙΟ: "Άγιος Δημήτριος" - Ν. Αστρινίδη

 

Ο Άγιος Δημήτριος με τον επίσκοπο και τον έπαρχο της πόλης, ως ανακαινιστές του Ναού στη Θεσσαλονίκη
Ψηφιδωτό 7ου. αι.

"Μέγαν εύρατο εν τοις κινδύνοις, σε υπέρμαχον η οικουμένη,

αθλοφόρε τα έθνη τροπούμενον. Ως ουν Λυαίου καθείλες την δύναμιν,

εν τω σταδίω θαρρύνας τον Νέστορα, ούτως Άγιε, μεγαλομάρτυς Δημήτριε,

Χριστόν τον Θεόν ικέτευε, δωρήσασθαι ημίν το μέγα έλεος»

(Απολυτίκιο Αγίου Δημητρίου)

Ο Άγιος Δημήτριος ο Μυροβλήτης είναι ένας από τους πιο λαοφιλείς αγίους της Εκκλησίας μας και η μνήμη του γιορτάζεται σήμερα, 26 Οκτωβρίου.

Χρόνια Πολλά στους εορτάζοντες και τη Θεσσαλονίκη μας, την πόλη που μαρτύρησε.

***

Η Θεσσαλονίκη με την ιστορία της άσκησε μοναδική γοητεία στον Νικόλα Αστρινίδη.Ιδιαίτερα τον έλκυσε η ιστορία του πολιούχου της, Αγίου Δημητρίου.

Η πρώτη σκέψη του ήταν να γραψει μία όπερα με θέμα τον Άγιο.Όμως, όταν πληροφορήθηκε αντιδράσεις της Ορθόδοξης Εκκλησίας στη χρησιμοποίηση ενός ιερού θέματος στην κοσμική θεατρική μουσική, εγκατέλειψε την ιδέα κι αποφάσισε να στραφεί στο ορατόριο.
Το λιμπρέτο ανατέθηκε στον ποιητή και φιλόλογο, Γιώργο Θέμελη, το όνομα του οποίου είναι συνδεδεμένο με την πόλη της Θεσσαλονίκης, που θεωρείται η πνευματική του πατρίδα. Ο ποιητής υπηρέτησε ως καθηγητής σε σχολεία της πόλης κι έζησε εκεί ως το τέλος της ζωής του. 

Το ορατόριο παρουσιάστηκε τον Οκτώβριο του 1962 για την Πεντηκονταετηρίδα της απελευθέρωσης της Θεσσαλονίκης υπό τη δ/νση του Σολ. Μιχαηλίδη.Το ρόλο του Δημήτριου υποδύθηκε ο σπουδαίος κύπριος βαρύτονος, Πιερής Ζαρμάς.

To κείμενο του Θέμελη ακολουθεί πιστά την ιστορία του Αγίου, με μόνη εξαίρεση την απουσία αναφοράς στην καταγωγή του, αφήνοντας τον οίστρο του να συμπληρωσει λεπτομέρειες, να αναπτύξει θέματα και να εμβαθύνει σε ιδέες εμπλουτίζοντας την ιστορία με προσωπική ευαισθησία. Το κείμενο χαρακτηρίζεται από καλοζυγισμένη ισορροπία ανάμεσα στα αφηγηματικά και αμιγως μουσικά μέρη. Έτσι, από τα 14 μέρη του ορατορίου, τα 7 είναι αφηγηματικά και τα υπόλοιπα 7 λυρικά: άριες και ντουέτα. 

Το ορατόριο χωρίζεται σε δυο τμήματα:
Το πρώτο παρουσιάζει τον Άγιο Δημητριο έως τη φυλάκισή του από τον Μαξιμιανό. Στη φυλακή συναντά το χριστιανό Νέστορα, ο οποίος παίρνει την ευχή του Αγίου κι έτσι αντιμετωπίζει με επιτυχία το  φοβερό μονομάχο Λυαίο.
Το δεύτερο μέρος, που είναι μεγαλύτερης έντασης, παρουσιάζει το μαρτύριο και την αποθέωση του Αγίου.

Χαρακτηριστικό της ισορροπίας του ορατορίου είναι πως όλοι οι χαρακτήρες έχουν από μία μόνο άρια κι ένα ντουέτο, εκτός από τον Δημήτριο που έχει δύο.

Σημαντική είναι η παρουσία της αφηγήτριας και του χορού, όπου σχολιάζουν τη σύγκρουση των δυο πίστεων, Χριστιανισμού και ειδωλολατρών.

Η αρμονική γλώσσα με τον έντονο χρωματικό ρυθμό του Αστρινίδη δίνει βυζαντινό χαρακτήρα στο ορατόριο, ενώ στην ενορχήστρωση σημαντικό ρόλο παίζουν τα χάλκινα πνευστά.
Εντυπωσιακό είναι πως ο ρόλος του ειδωλολάτρη Μαξιμιανού ανατίθεται σε μπάσο, υπονοώντας τον χαμηλό, υλιστικό κόσμο της ειδωλολατρείας. 

Για τη σύνθεση του ορατορίου, ο Αστρινίδης μελέτησε στη Βιβλιοθήκη του Παρισιού προκειμένου να βρει αυθεντικό υλικό.
Ετσι, το μοτίβο του Πρελούδιου, που εμφανίζεται ως εξαγγελτικό μοτίβο,είναι από αυθεντικό

"Ο Άγιος Δημήτριος με δυο παιδιά"
Mωσαΐκό 7ου αι.

 Βυζαντινό μέλος, ενώ αποκορύφωμα αποτελεί  το τελευταίο μέρος όπου ο συνθέτης εναρμονίζει με απλότητα το Απολυτίκιο του Αγίου Δημητρίου, διατηρώντας την διαύγεια και την αυθεντικότητα του χαρακτήρα του.



Η διπλανή ΕΙΚΟΝΑ είναι από μωσαϊκό του 7ου αι. από τον Ναό του Αγίου Δημητρίου της  Θεσσαλονίκης. 

Πρόκειται για μια από τις αρχαιότερες παραστάσεις του Ναού, όπου ο Άγιος παριστάνεται εν μέσω δυο παιδιών όρθιος.
Τα παιδιά  έχουν απλωμένα και σκεπασμένα με τα ρούχα τους, τα χέρια τους σε ικεσία, ενώ ο Άγιος ντυμένος την στολή του Υπάτου, με λευκή χλαμύδα, έχει τα χέρια υψωμένα σε σχήμα δέησης.

(γι' άλλους ερευνητές, η εικόνα παριστά τον Άγιο Γεώργιο).

"Ένθρονος Άγιος Δημήτριος"
Δ. Θεοτοκόπουλος

Η δεύτερη ΕΙΚΟΝΑ δεξιά:  "Ένθρονος Άγιος Δημήτριος",
τέμπερα και φύλλο χρυσού σε ξύλο κυπαρισσιού δια χειρός Δομήνικου Θεοτοκόπουλου. 

Πρόκειται για πολύ σπάνια εικόνα της Κρητικής περιόδου, που πρόσφατα επιβεβαιώθηκε πως φιλοτεχνήθηκε από τον Ελ Γκρέκο, όταν μελετητές αναγνώρισαν την υπογραφή του στο πίσω μέρος: "χειρ Δομήνικου" (η εικόνα από dominikostheotokopoulos.webnode)

Το ορατόριο του Ν. Αστρινίδη: "Άγιος Δημήτριος" θεωρείται μοναδικής ομορφιάς κι εκπληκτικής τεχνικής, όπου εκτός από το γεγονός πως στην αρμονία της Δύσης ενσωματώνει το βυζαντινό μέλος, ο συνθέτης αποδίδει με θαυμαστή ακρίβεια την ατμόσφαιρα.
Θρησκευτικότητα, μυσταγωγία, κατάνυξη, πνευματική ανάταση και έκσταση, ένα έργο με χαρακτήρα προσευχής, υποδειγματικής ενορχήστρωσης και μεγάλης εκφραστικότητας.

Ν.Αστρινίδης: "Ορατόριο Άγιος Δημήτριος":

(Για τη σύνταξη του κειμένου χρησιμοποιήθηκαν στοιχεία από academia.edu- μελέτη του ερευνητή και συνθέτη Ηλ. Χρυσοχοΐδη)

Azy Gouziou (Άζη Γουζίου)27 October 2020 at 06:35

Σύνθεση ζωής αυτό το ορατόριο του Αστρινίδη, που τελευταία γίνεται προσπάθεια να ακουστούν κι άλλα έργα του σπουδαίου αυτού Έλληνα της Διασποράς. Κρίμα, που τα θρησκευτικά ήθη τον εμπόδισαν να συνθέσει όπερα, η οποία θα είχε εντελώς άλλη απήχηση! Φενάκη στον πολιτισμό κάποιες τέτοιες απόψεις. Εξαιρετικά και τα εικαστικά!
Σ' ευχαριστούμε πολύ, Ελπίδα μου! ❤

ReplyDelete

"Το πάρσιμο της Πόλης": Κόντογλου- Αστρινίδης

 "Εσείς πουλιά μ’ πετούμενα σύρτε να πήτε στην Φραγκιά, 
πέστε και στην Ελλάδα, 
πήραν την Πόλην η Τουρκιά, το μέγα μοναστήρι"

("Το πάρσιμο της Πόλης", δημοτικό)

"Η πολιορκία της Πόλης, 1453", Θεόφιλος.  Πάνω στο άσπρο άλογο, ο Κων/νος Παλαιολόγος.

"Στo δεύτερο λάλημα του πετεινού άρχισε ο πόλεμος. Οι Τούρκοι ξαμολυθήκανε από παντού σαν άγρια βουβάλια, βγάζοντας αφρούς απ᾿ τα στόματά τους. 

Τέτοιο ούρλιασμα και ποδοβολητό έβγαινε από κεινο τ'αμέτρητο κοπάδι και τόσο πατιρντί κάνανε τα τούμπανα, οι ζουρνάδες κι οι ντερβισάδες, π᾿αντιλαλήσανε ολοτρόγυρα τα βουνά, σαν να γκρεμνιζόντανε. [...]

Σαν τσακισθήκανε τούτοι οι πρώτοι, χυμήξανε άλλοι πιο λυσσασμένοι, σαν τα πεινασμένα λιοντάρια που πέφτουνε απάνω σε λάφια.[...]

Τότες αρχίσανε να χτυπάνε οι καμπάνες σ᾿ όλη την πολιτεία. Θρήνος και κλαυθμός έβγαινε από παντού. Οι γυναίκες και τα παιδιά είχανε γίνει σαν κερένια από το φόβο τους, όσο ακούγανε εκείνες τις φωνές, που δε βγαίνανε από λαρύγγια ανθρώπινα, μα από θηρία. 

Άντρες και γυναίκες ήτανε γονατιστοί και κλαίγανε. 

Στο μεταξύ οι Τούρκοι πολεμούσανε με την ίδια και περισσότερη μανία. [...]

 Οι σκοτωμένοι κειτόντανε κουβάρες σαν σακκιά.[...]

Κείνη την ώρα έβγαινε ο ήλιος. Οι Τούρκοι μπαίνανε σαν ποτάμι αφρισμένο από τα κάστρα κι᾿ από την πόρτα. Οι Χριστιανοὶ απελπισμένοι πέφτανε με σφαλιχτά μάτια απάνω τους, κι έγινε τέτοιος σκοτωμός, που το αίμα έτρεχε να κολυμπήσει δαμάλι.

Ο βασιλέας, παραμιλώντας  απ' την απελπισιά του, χύμηξε στην πόρτα με τα παλικάρια του κ᾿ έπεσε μέσα στο πιο  πηχτό τουρκομάνι, βαρώντας με το σπαθί του.[...]

Ο βασιλιάς βλέποντας πως απόμεινε μονάχος ζωντανός, φώναξε: 

"Δεν υπάρχει Χριστιανός να κόψει το κεφάλι μου!" 

Την ίδια την στιγμή τον βαρέσανε δυο Τούρκοι, ο ένας στο πρόσωπο κι ο άλλος στον ώμο. 

Το κορμί του κύλησε κι ανακατεύτηκε μέσα στο σωρό π' όφραξε την πόρτα.

(Φώτης Κόντογλου: "Το πάρσιμο της Πόλης")

***

Ν.Αστρινίδης: "ΣΥΜΦΩΝΙΑ 1821, Μέρος 1ο: ΑΛΩΣΗ"

Το 1971 ο Αστρινίδης έγραψε τη "Συμφωνία 1821" για μικτή χορωδία και ορχήστρα, έργο 39 έπειτα από παραγγελία του Δήμου Θεσσαλονίκης. Καλύπτει χρονολογικά την περίοδο από την Άλωση της Κωνσταντινούπολης μέχρι το ξέσπασμα της Επανάστασης του 1821 και διαρθρώνεται σε τέσσερα μέρη:

I. Άλωση,
II. Σκλαβιά,
III. Κλεφτουριά, και
IV. Επανάσταση.

Τα κείμενα που χρησιμοποιούνται προέρχονται από δημοτικά τραγούδια, το "Θούριο" του Ρήγα, τον "Ύμνο εις την Ελευθερίαν" του Σολωμού, έναν "Ψαλμό" του Δαβίδ και το "Τροπάριον" της Αναστάσεως.

Στο 1ο Μέρος με τίτλο "ΑΛΩΣΗ" χρησιμοποιεί για ποιητικό κείμενο το δημοτικό "Της Αγιά- Σοφιάς":

"Σημαίνει ο Θιός, σημαίνει η γης, σημαίνουν τα επουράνια, 
σημαίνει κ’ η Αγιά-Σοφιά, το μέγα μοναστήρι, 
με τετρακόσια σήμαντρα κ’ εξήντα-δυό καμπάναις,
κάθε καμπάνα και παπάς, κάθε παπάς και διάκος..." ...κλπ


και τρεις στίχους από το δημοτικό της Δυτικής Μακεδονίας "Το πάρσιμο της Πόλης":

"Εσείς πουλιά μ’ πετούμενα σύρτε να πήτε στην Φραγκιά, 
πέστε και στην Ελλάδα, 
πήραν την Πόλην η Τουρκιά, το μέγα μοναστήρι"


Το μέρος αρχίζει με το θέμα από το δημοτικό "Το πάρσιμο της Πόλης", που το δίνουν τα βαθιά έγχορδα, και αποτελεί την βάση για την ανάπτυξη της μικρής συμφωνικής εισαγωγής που προλογίζει την είσοδο της χορωδίας.
Με τον στίχο "Ψάλλει ζερβά ο βασιλιάς, δεξιά ο πατριάρχης" εμφανίζεται το δεύτερο θέμα, που αναπτύσσεται σε παραλλαγή.

Θεόφιλος, Η Άλωση της Πόλης

Ακολουθεί ένα φουγκάτο αλλέγκρο, που καταλήγει στο επιβλητικό αργό χορικό: "Σώπασε κυρά Δέσποινα"
Το δεύτερο ποιητικό κείμενο αυτού του μέρους:
"Εσείς πουλιά μ’ πετούμενα" στηρίζεται στην δική του μουσική. Αρχικά η απόδοση γίνεται μόνο από τις γυναικείες φωνές, ενώ οι αντρικές περιορίζονται σ’ έναν θρηνητικό λυγμό, που χρησιμεύει και για αρμονικό στήριγμα της μελωδίας.
Στον τρίτο στίχο η διαδικασία αναστρέφεται και η βασική ερμηνεία γίνεται από τις αντρικές φωνές , ενώ οι γυναικείες έχουν παραλάβει τον θρηνητικό λυγμό.
Στο τέλος ολόκληρη η χορωδία ξανατραγουδά τον τελευταίο στίχο και καθώς ολοκληρώνεται το μέρος αυτό ξανακούγεται το θέμα της αρχής, αυτή την φορά από τα βαθύτερα πνευστά.

Το 1ο μέρος, η "Άλωση", έχει -σύμφωνα με τους αναλυτές- την βαθύτερη εσωτερικότητα απ’ όλα τα μέρη του έργου. Ο θρήνος για το πάρσιμο της Πόλης, η νοσταλγία για κάτι μεγάλο που χάθηκε, κυριαρχεί απ’ την αρχή ως το τέλος αυτού του μέρους, που μολονότι κυλά χαμηλόφωνα σχεδόν (εκτός από κάποιες λιγόστιγμες εκρήξεις) δημιουργεί έντονη εντύπωση στον ακροατή. Σ’ αυτό βοηθά κι η υποβλητική απλότητα του πρώτου δημοτικού μουσικού θέματος, που η λιτότατη γραμμή του έχει έντονα λυρικό χαρακτήρα.
Επίσης και η μαστορική ανάπτυξη του θέματος αυτού, με τις παραλλαγές και τις αλλοιώσεις του, που καταφέρνουν να δίνεται τόσες φορές το θέμα χωρίς να γίνεται μονότονη η επανάληψή του, θέτει από την αρχή την σφραγίδα στο έργο.

"Symphony 1821-The Fall of Constantinople":

Διευθύνει ο ίδιος ο συνθέτης.

Μέρος του κειμένου έχει δημοσιευτεί και στο: Ακούτε Κλασική Μουσική;





Πηγές: http://users.uoa.gr, Mακεδονικό Ωδείο, Stanford University/NICOLAS ASTRINIDIS, tar.gr, Ηλίας Χρυσοχοΐδης:Nicolas_Astrinidis

Μουσικές εμπνεύσεις για τους ισαποστόλους, Κύριλλο και Μεθόδιο...

"Ο Κύριλλος και ο Μεθόδιος", του πολωνού, Γιαν Ματέικο

"Τῶν Ἀποστόλων εἰσδεξάμενοι τὴν ἔλλαμψιν, τῶν Σλάβων ὤφθητε φωστῆρες καὶ διδάσκαλοι, τὸν τῆς χάριτος κηρύξαντες πάσι λόγον. Ἀλλὰ ὢ Κύριλλε παμμάκαρ καὶ Μεθόδιε πάσης βλάβης ἐκλυτρώσασθε καὶ θλίψεως τοὺς κραυγάζοντας, χαίροις ζεῦγος μακάριον".


Οι Κύριλλος και Μεθόδιος(κατά κόσμον Κωνσταντίνος και Μιχαήλ)που η εκκλησία μας τιμά σήμερα 11 Μαΐου, ήταν ιεραπόστολοι, στους οποίους αποδίδεται ο εκχριστιανισμός των Σλάβων.
Σπουδαίες εκκλησιαστικές προσωπικότητες τα δυο αδέλφια, γεννήθηκαν στη Θεσσαλονίκη, από επιφανή, ευσεβή και ενάρετη οικογένεια. Μεγαλύτερος ήταν ο Μεθόδιος, ο οποίος γεννήθηκε το 815, ενώ ο Κύριλλος γεννήθηκε δώδεκα χρόνια αργότερα το 827. 

"Κύριλλος και Μεθόδιος", από τοιχογραφία στη Μονή Trojanski στη Βουλγαρία

Οι Άγιοι ισαπόστολοι επινόησαν τη σλαβική γραφή και μετέφρασαν τα λειτουργικά βιβλία. Ήρθαν όμως σε αντίθεση με τους κληρικούς του γερμανικού κράτους, μετέβησαν στη Ρώμη, όπου ο Κύριλλος πέθανε. Ο Μεθόδιος επέστρεψε στη Μοραβία, συνελήφθη, φυλακίστηκε και τελικά γύρισε στην Κωνσταντινούπολη, όπου πέθανε.

"Διδασκαλία του Κυρίλλου και Μεθοδίου στη Μοραβία"

Ι. Βασισμένο στη ζωή, τη δράση και το έργο τους είναι το ορατόριο "Κύριλλος και Μεθόδιος" του Νικόλα Αστρινίδη, που παρουσιάστηκε το 1966 στα Α' Δημήτρια.

Πρόκειται για εξαιρετική σύνθεση για 4 σολίστ, χορωδία και ορχήστρα, με απαράμιλλα χορωδιακά μέρη, αναφορές σε μελωδίες από τη ρωσική εκκλησιαστική πολυφωνική μουσική και με συντηρητική εναρμόνιση για τη διατήρηση της πρωτότυπης μουσικής υφής τους.

N. Astrinidis: "Cyril and Methodius":

ΙΙ. Δοξαστικό Ύμνο για τους Φωτιστές Κύριλλο και Μεθόδιο συνέθεσε και ο Πιότρ Ίλιτς Τσαϊκόφσκι. Ο ύμνος βασίζεται σε μια παλιά σλαβική μελωδία. Ο συνθέτης το έγραψε το 1885, επέτειο των χιλίων χρόνων από το θάνατο του Μεθόδιου(6 Απριλίου 885), που στη Ρωσία γιορτάστηκε σε μεγάλη κλίμακα με πολυάριθμες κοσμικές και ιερές τελετές. 

Ο Ύμνος του Τσαϊκόφσκυ εκτελέστηκε στις 6 Απριλίου 1885 από τους απόφοιτους των εκκλησιαστικών σχολών της Ρωσίας πριν από την έναρξη της κατανυκτικής αγρυπνίας.

Tchaikovsky: "Hymn in Honour of Saints Cyril and Methodius":

ΙΙΙ. Ήταν το 1863, που ο Χριστιανικός κόσμος θα γιόρταζε τα χίλια χρόνια από τη λεγόμενη Μοραβική αποστολή των Κυρίλλου και Μεθόδιου. Με την ευκαιρία πραγματοποιήθηκαν εορτασμοί σε μεγάλες πόλεις, όπως την Πράγα, Βιέννη και τη Ρώμη. Ειδικά για την περίσταση στη Ρώμη συνετέθη και εκτελέστηκε ο πανηγυρικός ύμνος του Φραντς Λιστ "Slavimo slavno, slaveni - Σλάβοι, ας γιορτάσουμε με δόξα".

Το κείμενο της θριαμβευτικής σύνθεσης, που ανατέθηκε σε ανδρική χορωδία και όργανο βασίστηκε σε ποίημα του Σέρβου, Medo Pucić. Στους εορτασμούς της Ρώμης που είχε επιμεληθεί ο ίδιος ο Πάπας Πίος ο Θ' παραβρέθηκε και ο ούγγρος συνθετης. Το κοινό δέχτηκε τη μουσική σύνθεση με μεγάλο ενθουσιασμό, που έκανε τον Λιστ να διασκευάσει αργότερα το έργο για σόλο πιάνο.

Liszt: "Slavimo slavno, slaveni":

 Και η εκδοχή του Φ.Λιστ για σόλο πιάνο:

"Το πάθος του Σίβα" : Νικόλας Αστρινίδης

(φωτο από: ΚΟΘ)

(με αφορμή τη σημερινή γενέθλια επέτειο του Νικόλα Αστρινίδη
Γεννήθηκε 6 Μαΐου 1921 στη Ρουμανία)

Ο Νικόλας Αστρινίδης υπήρξε συνθέτης, αρχιµουσικός, πιανίστας, και παιδαγωγός.
Θεωρείται ένας από τους τελευταίους αντιπροσώπους της εθνικής σχολής και από τους κορυφαίους Έλληνες συµφωνιστές της µεταπολεµικής περιόδου.

Ο σπουδαίος Μανώλης Καλομοίρης, πατέρας της Εθνικής μας Σχολής, θα πει για τον Αστρινίδη πως "ανεξάρτητα από τη σπουδαία συνθετική του ικανότητα,  κατείχε και το θείο δώρο του ερμηνευτή. Ήταν εξαιρετικός πιανίστας κι έχει φθάσει στην κορυφή της πιανιστικής τέχνης."

Το "Πάθος του  Σίβα", θεού των ινδουιστών, που περιγράφει εξόχως με τους μουσικούς του ήχους ο Νικόλας Αστρινίδης, θα απολαύσουμε σήμερα!

"Ο Σίβα θα επιβιώσει μόνος μια νύχτα ανάμεσα σ' όλους τους Θεούς.

Τα κεφάλια τους, αυτή τη νύχτα, θα στολίζουν το στήθος του,

Και η ειρήνη της ανυπαρξίας θα χαμογελάει στα μάτια του,

Ο Σίβα θα τραγουδήσει το θείο πάθος του:

Κάποτε ήμουν η ψυχή του Σύμπαντος,

Ήμουν η μέρα, ήμουν η νύχτα, ήμουν η αυγή,

Ήμουν η κρυστάλλινη άνοιξη, τα καλοκαίρια, οι χειμώνες,

Η απέραντη φλογερή ζωή και η αγάπη που καταβροχθίζει,

Απατηλό μεγαλείο, κατοίκησα το παλάτι μου,

Σαν την αράχνη στο κέντρο του ιστού της,

Οι ψυχές ολόγυρα έπεφταν στα δίχτυα μου,

Και στοίβαξα μέσα μου τ' αστέρια.

Ω! νεκροί, κοιμηθείτε, λοιπόν και ονειρευτείτε μέσα στο σκοτάδι μου,

Περιμένοντας τη μέρα που θα σας αφήσω να ξαναγεννηθείτε,

Αν έχω ακόμα ανάγκη το φως και το θόρυβο,

Για να ξαναγεμίσουν την άβυσσο της ύπαρξής μου,

Γιατί η άβυσσος είναι βαθιά και η καρδιά μου γεμάτη πλήξη,

Και μόνος στο άπειρο, ακίνητος, σκοτεινός, ωχρόσκουρος,

Αναλογίζομαι, όπως άλλοτε, τον εαυτό μου σαν σήμερα,

Φορώντας όλο τον ουρανό και μένοντας πάντα άδειος".

(Απόδοση στην ελληνική γλώσσα από: Δ. Αθανασιάδης/faretra.info)

Το ποίημα είναι του γάλλου συμβολιστή Henri Cazalis, με τίτλο "Το πάθος του Σίβα", που μελοποίησε ο μεγάλος μουσουργός Νικόλας Αστρινίδης, ένα έργο για βαρύτονο και πιάνο ή ορχήστρα σε μορφή καντάτας στο οποίο προσεγγίζει εξαιρετικά το ποιητικό κείμενο του ελληνικής καταγωγής, ποιητή.

"Shiva and Shakti"

Ο Σίβα είναι ένας από τους κυριότερους θεούς της Ινδουιστικής θρησκείας, μια από τις πέντε μορφές του θεού...Είναι θεός των αντιθέσεων καθώς στο πρόσωπό του συνυπάρχει η δημιουργικότητα και η καταστροφή, η συμπάθεια και η εκδικητικότητα.
Θηλυκή μορφή του Σίβα ειναι η Σάκτι. Ο θεός πολλές φορές  λαχταρά να μεταμορφωθεί σε Σάκτι, ελπίζοντας  έτσι ν’ αποκτήσει λίγη από τη μεγαλόπρεπη ισχύ της!

Η γεμάτη πάθος ένωσή τους αποτυπώνεται στο ποίημα του Cazalis, αλλά και στη μουσική του Αστρινίδη.

Η απόλυτη ένωση της υπέρτατης γνώσης (Σίβα) και της κοσμικής δύναμης (Σάκτι)!
Πολλές φορές ο Σίβα αναπαριστάνεται συμβολικά να αγκαλιάζει σφικτά τη Σάκτι, τη δύναμή του, όπως βλέπουμε στη διπλανή εικόνα από το γλυπτό: "Shiva and Shakti".

Μια τέλεια ένωση, που συνθέτει το σύμπαν και τη διατήρηση της ισορροπίας και αρμονίας του.

Η σύνθεση του Έλληνα μουσουργού διακρίνεται για τον αρμονικό πλούτο της, συνδυασμένο με έντονο χρωματισμό φωνής, που παραπέμπει στον όψιμο ρομαντισμό.

To συμφωνικό ποίημα του Έλληνα μουσουργού που συνετέθη το 1948 στο Παρίσι ενόσω φοιτούσε στη Schola Cantorum, διακρίνεται για τον αρμονικό πλούτο του, συνδυασμένο με έντονο χρωματισμό φωνής, που παραπέμπει στον όψιμο ρομαντισμό. Είναι εμφανείς οι επιρροές από τη Γαλλική μουσική, ωστόσο η χρήση των τρόπων αναδεικνύει το ιδιαίτερα προσωπικό μουσικό του ιδίωμα.

Θείο και γήινο, ύλη και πνεύμα, γνώση και δύναμη, σε μια ένωση που εκφράζεται μοναδικά στις τέχνες της ποίησης και της μουσικής, επιτυγχάνεται σε αυτή τη σύμπραξη του Καζάλις με τον Αστρινίδη, φίλοι μου! 
Και οι δυο εστιάζουν στη συμπαντική αρμονία των πάντων.
Μια μουσική δημιουργία του Αστρινίδη εντυπωσιακή, παρότι πρωτόλεια... 

Nicolas Astrinidis: "La Passion de Siva",
βαρύτονος ο διεθνούς φήμης, Dan Iordachescu

Στο βίντεο που ακολουθεί,  στο πιάνο συνοδεύει τον Iordachescu ο ίδιος ο Ν.Αστρινίδης:

Μέρος του κειμένου αναδημοσιεύτηκε μεταγενέστερα και στο ηλεκτρονικό περιοδικό iporta.gr