Τα Άλογα του Ζερικώ... λατρεία του Παβαρότι και τρόμος της Τεμπάλντι...

Ζαν-Λουί-Τεοντόρ Ζερικώ: "The Charging Chasseur"

Ζαν-Λουί-Τεοντόρ Ζερικώ: "Prancing Horse"

Ήταν 26 Ιανουαρίου 1824, όταν ο Γάλλος ζωγράφος και λιθογράφος, Ζαν-Λουί-Τεοντόρ Ζερικώ άφηνε τη τελευταία του πνοή, λίγες μέρες μετά το ατύχημα που είχε με το άλογό του. Κι ήταν μόλις 33 ετών...
Το τραγικό είναι πως θαύμαζε και λάτρευε τα άλογα και θλίβει που έμελλε αυτά να αποβούν μοιραία στη ζωή του...Τα άλογα ήταν από τα θέματα που αναπαρήγαγε σε πολλές δημιουργίες του, καθώς πίστευε πως εκφράζει την προσωπική του εσωτερική πάλη να τιθασεύσει το θυελλώδες ταμπεραμέντο του.

Ζαν-Λουί-Τεοντόρ Ζερικώ: "Γυναίκα αναβάτης"

Το πρώτο σημαντικό έργο του Ζερικώ ήταν το "The Charging Chasseur" που απεικονίζει έναν έφιππο αξιωματικό του Ναπολεόντιου στρατού έτοιμο να επιτεθεί και θαυμάστηκε για την απόδοση της κίνησης και της ορμητικότητας.Το έργο του αυτό είναι το πρώτο σημαντικό του, που εκτέθηκε στο Σαλόνι του Παρισιού το 1812, και αποκαλύπτει την επιρροή του Ρούμπενς στο στυλ του δημιουργού. Ο Ζερικώ είχε περάσει μια μακρά περίοδο μελέτης με άλογα και αναβάτες πάνω στον Ρούμπενς και ιδιαίτερα από το έργο του με τον "Εφιππο Αγιο Γεώργιο".

Ακολούθησε μια σειρά πινάκων και σχεδίων με αγέρωχα άλογα και γενναίους ιππείς.

Ανάμεσα στους ανθρώπους της μουσικής που είχαν ιδιαίτερη αγάπη για τα άλογα συγκαταλέγεται και ο σπουδαίος Ιταλός τενόρος Λουτσιάνο Παβαρότι. 

Η ιππασία δεν αποτελούσε για κείνον μόνο χόμπι αλλά και τρόπο χαλάρωσης και επαφής με τη φύση. 

Στη γενέτειρά του, τη Μόντενα, δημιούργησε μια φάρμα με άλογα ιππασίας, όπου περνούσε μεγάλο μέρος του ελεύθερου χρόνου του, μακριά από τις απαιτήσεις της διεθνούς καριέρας του, απολαμβάνοντας την ηρεμία και την ομορφιά που του πρόσφερε αυτό το πάθος.

Ατίθετα, η κορυφαία υψίφωνος Ρενάτα Τεμπάλντι φοβόταν υπερβολικά τα άλογα...

Έτσι, όταν τής προτάθηκε από τη ΜΕΤ να παίξει στο "Κορίτσι της Δύσης" του Πουτσίνι βρέθηκε σε δεινό δίλημμα γιατί θα έπρεπε να μπει στην 3η πράξη, έφιππη.

Τελικά, μπροστά στην αγάπη για την όπερα και τη μουσική, ξεπερασε τον τρόμο, δέχτηκε και η εμφάνισή της στο ρόλο της Μίννι είχε τρομερή επιτυχία!

Λέγεται πως η σοπράνο αρχικά αρνήθηκε να πλησιάσει το ζώο μέχρι να βεβαιωθεί ότι ήταν ασφαλές.
Στην πρώτη της πρόβα η Τεμπάλντι πλησίασε, χάιδεψε τη χαίτη του αλόγου διστακτικά και είπε: 

-"Λοιπόν, κύρ-αλογάκι, είμαι η Τεμπάλντι. Θέλω εσύ κι εγώ να γίνουμε φίλοι, έτσι;" ...

Σχέδιο για το εξώφυλλο του λιμπρέτου της όπερας

Στην τρίτη και τελευταία σκηνή της όπερας, ο ληστής Τζόνσον συλλαμβάνεται και οι ανθρακωρύχοι απαιτούν τον απαγχονισμό του. Λίγο πριν από την εκτέλεση, εμφανίζεται η Μίνι, η αγαπημένη του, οπλισμένη, και εκλιπαρεί τους άντρες να δείξουν έλεος, υπενθυμίζοντάς τους όλα όσα έχει προσφέρει σε αυτούς. Συγκινημένοι, οι ανθρακωρύχοι υποχωρούν. Ο Τζόνσον απελευθερώνεται και το ζευγάρι φεύγει έφιππο από την Άγρια Δύση για να ξεκινήσει μια νέα ζωή, τραγουδώντας (1:29):

"Addio, mia dolce terra,

addio, mia California!

Bei monti della Sierra, o nevi, addio!"

"Αντίο, γλυκιά μου γη,

αντίο, Καλιφόρνια μου!

Όμορφα βουνά της Σιέρα, ω χιόνια, αντίο!"

Renata Tebaldi - Manon Lescaut: Γενέθλια και Πρεμιέρα

 

wiki

Αν ζούσε, σήμερα θα έκλεινε τα 96.
Έτσι, υποδέχομαι το νέο μήνα με Ρενάτα Τεμπάλντι και προτείνω να την ακούσουμε σε μια άρια από τη "Μανόν Λεσκό" του Πουτσίνι, μια όπερα που τη "στιγμάτισε" η 1η Φλεβάρη , καθώς σαν σήμερα το 1893 έκανε πρεμιέρα στο Τορίνο.

Η Τεμπάλντι, υπήρξε μια σπίντο λεντζέρα σοπράνο ασύλληπτων ικανοτήτων!
Ο μεγάλος Τοσκανίνι, όταν αναφερόταν σ'αυτήν συνήθιζε να τη χαρακτηρίζει "Voce D'Angelo - ΦΩΝΗ ΑΓΓΕΛΟΥ".
Θαυμάστηκε για το ηχόχρωμα, τον απίστευτο όγκο, τους πλούσιους αρμονικούς, την άριστη άρθρωση και τεχνική της!

Παρόλους τους δισταγμούς των συνεργατών του για τη σύνθεση της όπερας, μιας και με το ίδιο θεμα είχαν προηγηθεί ο Μασνέ και ο Ωμπέρ, ο Πουτσίνι πίστευε στη Μανόν του κι επομένως-όπως έλεγε- θα κέρδιζε τις καρδιές του κοινού, κάτι που επαληθεύτηκε...
Εξάλλου, παρομοιάζοντας την Μανόν με την Όπερα, χαριτολογώντας έλεγε πως "μια γυναίκα σαν αυτή μπορεί να έχει περισσότερους από έναν, εραστές..."
Με έντονα τα βεριστικά στοιχεία, η όπερα εστιάζει στη σύγκρουση ανάμεσα στην αρετή και την αμαρτία.

Renata Tebaldi and Manuel Ausensi
in Puccini's 'Manon Lescaut', 1959
Photo by A. Ras Rigau
pinterest

Θ'ακούσουμε την άρια "Sola, perduta, abbandonata" από την τελική πράξη...
"Μόνη, χαμένη, σε έρημη γη εγκαταλελειμμένη ...!"

Η Τεμπάλντι με την έντονη δραματικότητα στη φωνή της πείθει για την εσωτερική κενότητα και τη συναισθηματική μοναξιά που βιώνει η ηρωίδα, Μανόν...
Mια γυναίκα κυριευμένη από τα πάθη της κι εντέλει απελπισμένη...Εξαντλημένη, αναλογίζεται το παρελθόν της, τη ζωή της που κινούνταν στα άκρα και καταριέται τη μοίρα και τη θανατηφόρα ομορφιά της...
Οι μουσικές φράσεις εκφέρονται με απερίγραπτη οδύνη και τραγικότητα.
Εντυπωσιάζει ο λεπτεπίλεπτος τρόπος έκφρασης στην έναρξη της άριας, για να δηλωθεί η ασθενική φύση της ηρωίδας.

Hχεί βελούδινη, μα θρυμματισμένη...Ακριβής τοποθέτηση, εύθραστη εκφραστικά....Στρατευμένη με την ορχήστρα, η ένταση της φωνής αυξάνεται με στόχο μια εκπληκτική κορύφωση, λίγο πριν καταρρεύσει στην αγκαλιά του αγαπημένου της ντε Γκριέ...

Εναλλαγή μεταπτώσεων άκρως επικίνδυνη, αλήθεια, όμως η Τεμπάλντι καταφέρνει να ισορροπήσει στις απότομες μετατοπίσεις, με εσωτερική δύναμη και αυτογνωσία, που τής δίνουν αυτοπεποίθηση να ανταπεξέλθει στις προσδοκίες του μεγάλου δραματουργού, Πουτσίνι!

 "Sola perduta abbadonata-Manon Lescaut, Puccini- Renata Tebaldi:

Για την Τεμπάλντι μπορείτε να διαβάσετε παλαιότερο άρθρο εδώ.

«Ο άγγελος Ρενάτα Τεμπάλντι: Voce D'Angelo!!!»

 

Kαλησπέρα, όμορφη εβδομάδα, καλοδιάβατος  κι αισιόδοξος ο Φλεβάρης, φίλοι μου!!!

Ας είναι μήνας απελευθερωμένος από τα λογής σκουπίδια και ασχήμιες που πολιορκούν τις στιγμές μας!

Εμείς, πιστοί στο Κάλλος που η Τέχνη κομίζει, απολαμβάνουμε απόψε Ρενάτα Τεμπάλντι εν αναμονή της όμορφης κι ελπιδοφόρας άνοιξης, αφήνοντας τη φαντασία να πλάσει τις εύοσμες εικόνες της και μ’αρωγό τη μουσική να σκιαγραφήσει σ’όνειρα όλα τούτα που η ψυχή μας πεθυμά να φέρει η στράτα της…

Happy Birthday, Renata!

Γεννημένη σαν σήμερα, 1 Φλεβάρη του 1922 στο Πέζαρο της Ιταλίας, την πόλη που γέννησε και τον κύριο εκφραστή του μπελ κάντο, Τζοακίνο Ροσσίνι, η μυθική τραγουδίστρια Ρενάτα Τεμπάλντι, μια σπίντο λεντζέρα σοπράνο ασύλληπτων ικανοτήτων!
Η φωνή της με απίστευτο όγκο και πλούσιους αρμονικούς!
Άριστη άρθρωση και  τεχνική, σπάνιο ηχόχρωμα,τίμπρο, όλα άψογα!

Ο μεγάλος Τοσκανίνι, όταν αναφερόταν στην Τεμπάλντι συνήθιζε να τη χαρακτηρίζει:

«Voce D'Angelo - ΦΩΝΗ ΑΓΓΕΛΟΥ!!!»

Όνομα, που προέκυψε το Μάη του ’46, όταν στην επαναλειτουργία της Σκάλας του Μιλάνου μετά το Β’ Παγκόσμιο πόλεμο, που η Τεμπάλντι στο ντεμπούτο της στη συγκεκριμένη σκηνή και σε ηλικία 24 χρονών θα ερμήνευε την «Προσευχή:Απ’τον έναστρο θρόνο» από την όπερα του Ροσσίνι:
«Ο Μωυσής στην Αίγυπτο» ζήτησε από τη σοπράνο να τραγουδήσει ανεβασμένη σε βάθρο, προκειμένου η φωνή της να μοιάζει αγγελική, δίνοντας την εντύπωση προέλευσης απ’τον ουρανό…

Η απόδοσή της εντυπωσίασε τον μέγιστο μαέστρο, που έκανε λόγο για φωνητική ποιότητα σπάνιας ομορφιάς, τεράστια ευελιξία και εύρος!
Αν και νεαρή, η Τεμπάλντι τραγούδησε αβίαστα, εκφραστικά, με άνεση, λαμπρότητα, δύναμη και μεστότητα σε όλη την έκταση του μέρους της!

Από την ΙΣΤΟΡΙΚΗ αυτή ΗΧΟΓΡΑΦΗΣΗ το βίντεο, που σας προτείνω γι’ απόψε με την Τεμπάλντι, που οι κακές γλώσσες την ήθελαν λυσσαλέα αντίπαλο της Κάλλας…, ένα μύθο που καλλιεργήθηκε με μαεστρία από τις φυλλάδες της εποχής, προσδίδοντας ωστόσο τεράστια δημοσιότητα και στις δυο!

Rossini: «Prayer-Dal tuo stellato soglio»

Μπορείτε να απολαύσετε τη σπουδαία υψίφωνο στο 2:40:

Nα υπενθυμίσουμε πως η «Προσευχή» αποτελεί μέρος που προστέθηκε στην αναθεώρηση της όπερας από τον Ροσσίνι, το 1819 προκειμένου ο συνθέτης να αντιμετωπίσει την μερική απογοήτευση που είχε εκφράσει το κοινό για την όπερα.

Η άρια από τότε έγινε ένα από τα πιο δημοφιλή κομμάτια της όπερας, τόσο που ενέπνευσε στον Nικολό Παγκανίνι έναν αριθμό «Παραλλαγών για βιολί και πιάνο».

Aς το απολαύσουμε με Yehudi Menuhin σε μια σπάνιας ομορφιάς ΗΧΟΓΡΑΦΗΣΗ του 1938:

Το άρθρο δημοσιεύτηκε και στο ηλεκτρονικό περιοδικό iporta.gr