Μετά το θάνατο του Σοπέν, ο ζωγράφος καταγράφει στο ημερολόγιό του γι’ αυτόν:
«Ο Σοπέν δεν επιδίωξε ποτέ να συναγωνιστεί τον επιβλητικό ήχο της ορχήστρας. Του αρκούσε να αποδώσει στο ελεφαντόδοντο του πληκτρολογίου, με πληρότητα και ακρίβεια, όσα γεννούσε η μουσική του φαντασία. Και το πετύχαινε πάντα, χωρίς να χάνεται τίποτε από τη δύναμη και την ένταση της αρχικής του σύλληψης.
Στον Σοπέν οφείλουμε έναν νέο τρόπο αξιοποίησης και διεύρυνσης των αρμονικών δυνατοτήτων του πιάνου. Στις συγχορδίες του, είτε ακούγονται όλες μαζί είτε απλώνονται σε αρπέζ, είτε σχηματίζονται μέσα από γρήγορες, επαναλαμβανόμενες κινήσεις. Δική του είναι και η μοναδική χρήση των χρωματικών και εναρμόνιων μεταβάσεων, που βρίσκουμε σε τόσο εντυπωσιακή έκταση στις «Σπουδές» του. Και πόση λεπτότητα κρύβεται σ’ εκείνες τις μικρές ομάδες από πρόσθετες νότες, που γλιστρούν πάνω από τη μελωδία και την στολίζουν με διακριτικές λάμψεις, σαν δροσοσταγόνες!
Δική του επινόηση είναι και οι θαυμαστές αρμονικές ακολουθίες που έδωσαν βάθος και σοβαρότητα ακόμη και σε έργα με ανάλαφρο θέμα, τα οποία ίσως κανείς να μην περίμενε ότι θα μπορούσαν να αποκτήσουν τέτοια εκφραστική δύναμη. Μα, τελικά, τι σημασία έχει το ίδιο το θέμα; Δεν είναι η ιδέα που αναδύεται μέσα απ’ αυτό και η συγκίνηση που ο δημιουργός κατορθώνει να μεταδώσει εκείνες που το ανυψώνουν, το εξευγενίζουν και του προσδίδουν μεγαλείο;
Πόση μελαγχολία, πόση λεπτότητα, πόση οξυδέρκεια και, πάνω απ’ όλα, πόση τέχνη κρύβουν τα αριστουργήματα του Λαφονταίν, παρόλο που πραγματεύονται τόσο οικεία θέματα και φέρουν τόσο απλούς, σεμνούς τίτλους!
Το ίδιο σεμνοί είναι και οι τίτλοι «Σπουδές» και «Πρελούδια». Κι όμως, τα έργα του Σοπέν που φέρουν αυτά τα ονόματα θα παραμείνουν υποδείγματα τελειότητας σε ένα μουσικό είδος που εκείνος ανανέωσε ριζικά και διαμόρφωσε με τη δική του ξεχωριστή φωνή. Ένα είδος που όπως και ολόκληρο το έργο του, φέρει ανεξίτηλη τη σφραγίδα της ποιητικής του ιδιοσυγκρασίας».
(Eugène Delacroix, Journal, 28 Φεβρουαρίου 1851)
Στην ΕΙΚΟΝΑ το περίφημο πορτρέτο του Σοπέν, που φιλοτέχνησε ο Ντελακρουά γύρω στο 1838, αποτυπώνοντας με την ιδιαίτερη ζωγραφική του ευαισθησία την ευγένεια και την εσωτερικότητα του συνθέτη. Ο αρχικός πίνακας απεικόνιζε τον Σοπέν μαζί με τη Γεωργία Σανδη. Αργότερα, όμως, ο καμβάς κόπηκε στα δύο. Σήμερα, το πορτρέτο του Σοπέν παραμένει μια από τις πιο χαρακτηριστικές εικαστικές εικόνες του, ενώ τα λόγια του Ντελακρουά για τη μουσική του φίλου του μαρτυρούν πως ο ζωγράφος δεν διέκρινε πίσω από τις νότες μόνο τον δεξιοτέχνη, αλλά έναν αληθινό ποιητή του ήχου.
Θα απολαύσουμε την «Etude Op. 25 Νο. 7» του Σοπέν, για την οποία ο Σκριάμπιν, διδάσκοντάς την σε μαθητή του, έδωσε μια υπέροχη ποιητική εικόνα:
«Είναι βράδυ. Κάποιος είναι μόνος σ’ ένα δωμάτιο, με μια λαχτάρα για κάτι άγνωστο. Το παράθυρο είναι ανοιχτό και η απαλή, ευωδιαστή καλοκαιρινή νύχτα εισβάλλει μέσα. Στο τμήμα σε Μι μείζονα, όλα πρέπει να αλλάξουν: το άγγιγμα, το πεντάλ, η ατμόσφαιρα. Κι έπειτα, ξανά, η ίδια λαχτάρα για το άγνωστο…»
Chopin: «Etude Op. 25 Νο. 7»
Στο πιάνο ο Daniel Trifonov
Στο πιάνο ο Daniel Trifonov
Αναπαύεται στο κοιμητήριο Père-Lachaise του Παρισιού. Στο ταφικό του μνημείο, μια πενθούσα Μούσα θρηνεί ακόμη για τον πρόωρο χαμό ενός τόσο εύθραυστου και ξεχωριστού δημιουργού.
Κι αν το σώμα του αναπαύεται στη γαλλική πρωτεύουσα, η καρδιά του, σύμφωνα με την τελευταία του επιθυμία, επέστρεψε στην πολυαγαπημένη του Πολωνία. Στη Βαρσοβία, μέσα στην Εκκλησία του Τιμίου Σταυρού, φυλάσσεται το πολυτιμότερο αυτό κειμήλιο, η καρδιά ενός καλλιτέχνη που ένωσε όσο λίγοι την πατρίδα με τη νοσταλγία και τη μουσική με την ψυχή.
Στο ιστολόγιο υπάρχουν πολλά κείμενα για τον Φρ. Σοπέν. Θα τα βρείτε πληκτρολογώντας στη γραμμή αναζήτηση το όνομα του συνθέτη.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου